Kış Öncesi Çatı Bakımı: Yağmurlar Başlamadan Kontrol Listesi

Neden kıştan önce?

Kalıcı çatı onarımlarının büyük kısmı kuru hava ister. Yağmur başladıktan sonra yapılan işler çoğu zaman suyu durdurmaya yönelik geçici önlemler olarak kalır; kalıcı çözüm için havanın açmasını beklemek gerekir.

Ayrıca kış aylarında usta talebi artar ve keşif randevuları uzayabilir. Sorunu sonbaharda tespit edip gidermek, hem eşyalarınızı hem de çatının ahşap ve yalıtım katmanlarını uzun süre ıslak kalmaktan korur.

Önce içeriden bakın

Çatı katına veya çatı arasına erişiminiz varsa kontrolü içeriden başlatın. Gündüz ışığı sızan noktalar, kiremit ya da kaplamada açıklık olduğunu gösterir.

İçeride özellikle şunlara dikkat edin:

• Ahşap mertek ve tahtalarda koyulaşma, yumuşama veya küf
• Yalıtım malzemesinde ıslanma ya da çökme
• Üst kat tavanlarında, köşelerde ve baca çevresinde eski su lekeleri
• Çatı arasında küf veya rutubet kokusu

Kiremit ve kaplama

Yerden veya karşı binadan bakıldığında kırık, çatlamış, kaymış ya da eksik kiremitler çoğu zaman fark edilir. Yazın sıcağı ve fırtınalar kiremitleri yerinden oynatabilir; tek bir kayık kiremit bile yağmur suyunu doğrudan alt katmana yönlendirir.

Metal çatılarda vida pullarının ve bindirmelerin, shingle çatılarda ise kalkmış veya kopmuş levhaların kontrol edilmesi gerekir. Kuzey cephelerde biriken yosun, kaplamanın altına nem taşıyabileceği için temizlenmelidir.

Mahya, baca ve birleşimler

Çatı sızıntılarının önemli bir kısmı kaplamanın kendisinden değil, birleşim noktalarından gelir. Mahya (çatı sırtı) harcının dökülmesi, baca dibi ve duvar birleşimlerindeki bantların veya kurşun levhaların açılması, suyun en kolay girdiği yerlerdir.

Bu noktalardaki çatlak ve açılmalar küçük görünse de rüzgârla gelen yağmurda içeriye ciddi miktarda su alabilir. Kış öncesinde yenilenmeleri, ileride yapılacak büyük onarımların önüne geçer.

Oluk, dere ve iniş boruları

Sonbaharda dökülen yapraklar ve yaz boyunca biriken toz, olukları ve iniş borularını tıkar. Tıkalı oluktan taşan su cephe boyunca iner, saçak tahtalarını çürütür ve dere birleşimlerinden çatının içine geri dönebilir.

Oluklar temizlendikten sonra bir kova suyla akışı kontrol etmek, eğim bozukluklarını ve sızdıran ek yerlerini ortaya çıkarır. Paslanmış, sarkmış veya eğimi bozulmuş oluklar için oluk ve dere sayfamıza göz atabilirsiniz.

Teras ve düz çatılar

Teras çatılarda en sık sorun, gider ağızlarının tıkanması ve suyun yüzeyde göllenmesidir. Kış öncesinde gider ağızlarını temizleyin, yüzeyde kabarmış, yırtılmış veya ayrılmış membran olup olmadığına bakın.

Yağmurdan birkaç gün sonra hâlâ su biriken bölgeler, eğimin veya yalıtımın sorunlu olduğunu gösterir. Bu durumda su yalıtımının durumunu yağışlar yoğunlaşmadan değerlendirmek gerekir.

Ağaç dalları ve çevre

Çatıya sürtünen veya üzerine sarkan ağaç dalları, rüzgârlı havada kiremitleri kırabilir ve olukları hızla doldurur. Çatıya yakın dalların budanması, kış boyunca karşılaşılacak birçok küçük hasarı baştan önler.

Çatı üzerindeki anten, güneş paneli ve klima gibi ekipmanların bağlantılarının sağlam olup olmadığına da bakın; gevşek bir bağlantı fırtınada hem ekipmana hem de çatıya zarar verebilir.

Soğuk geçen bölgelerde don ve kar

İzmir'in yüksek ve iç kesimlerinde kış daha sert geçer. Buca'nın Kaynaklar gibi yüksek mahallelerinde ve Bergama'da gece donup gündüz çözülen su kiremitlerde çatlamaya ve harç dökülmesine yol açar. Ödemiş'te Bozdağ'a yakın köylerde ise kar ve don yükü saçak ve derelerde ayrıca düşünülmelidir.

Bu bölgelerde çatlak kiremitlerin ve dökülmüş harcın soğuklar başlamadan yenilenmesi, kış boyunca kırılan kiremit sayısını belirgin şekilde azaltır. Yazlık evler için ayrıca Yazlık evin çatısı kışa nasıl hazırlanır? yazımıza göz atabilirsiniz.

Kendiniz yapabilecekleriniz, ustaya bırakmanız gerekenler

Yerden ve çatı arasından yapılan gözle kontrol, oluk ağızlarının erişilebilir yerlerden temizlenmesi ve dalların budanması çoğu zaman ev sahibinin yapabileceği işlerdir.

Çatının üzerine çıkmayı gerektiren işler ise düşme riski taşır; özellikle eğimli, nemli veya yüksek çatılarda bu işleri ustaya bırakın. Kontrolde birden fazla sorun çıkıyorsa ya da kiremitler ve alt katman genel olarak yıpranmışsa, noktasal çatı tamiri yerine çatı aktarma daha kalıcı bir çözüm olabilir.

Sık sorulan sorular